کدام منتقدان منتظر نابودی بشر هستند؟(مریم علی بابایی):شاید این موضوع خیلی متفاوت و قابل بسط باشد اما منتقدان بشری را اگر به دو دسته تقسیم کنیم، اولی به تسلط انسان بر کره زمین و ویرانی طبیعت اعتراض دارد و دومی نگران ناهموار بودن پیشرفتهای علمی و فنی انسان قرن بیستویکم و برتری عقلی است. اصلا موضوع سر این است که چرا بشر باید خودش را قربانی کند تا جهان را نجات دهد.این دو گروه در مورد آینده بشریت خیلی با همدیگر یکرای نیستند چونکه یکی مخالف پیشرفت انسان و دیگری موافق آن است. اما وقتی نظرات متفکران این دو گرایش را میشنویم میبینیم در یک مورد با هم توافق دارند، چیزی که حتی افراطیترین نظریهپردازان قرن بیستم فکرش را هم نمیکردند: نابودی بشر.البته میشل فوکو دانشمند فرانسوی نظریهای دارد که روشهایی که مطابق آنها خودمان را بهعنوان انسان میشناسیم، فارغ از اینکه چقدر آنها را واقعی فرض میکنیم اما جاودانی و ذاتی نیستند. بلکه باید گفت مفهوم مدرن «انسان» در سده هجدهم با ظهور روشهای جدید تفکر در حوزههایی چون زیستشناسی، جامعهشناسی و زبان ابداع شد.او معتقد است، «انسان مثل طرحی بر ساحل شنی دریا، روزی محو خواهد شد». شاید تصور این تصویر برای ما انسانها ترسناک باشد اما باز فوکو آن را «مایه آرامش» میداند. چون باید بدانیم که اندیشهها و نهادهای بشری بالاخره ثابت نیستند چون درست که انسان مانند طرح روی ساحل شنی محو میشود اما همیشه کسی میآید که شیوه و طرحی متفاوت بکشد.اما اگر قرار باشد تصویر بشر از نو طراحی شود، باید انسانی باشد که این کار را انجام بدهد. حتی افراطیترین اندیشمندان قرن بیستم از انتظار برای نابودی واقعی انسان خردمند دست کشیدند، واقعهای که مساوی است با نابودی تمام اهداف
برچسب:
نویسنده: حدیث فرهادی
تاريخ: جمعه
7 مهر
1402 ساعت: 3:57